Recensie Gorcumse Courant 31 december 2003

door Kees Muijs en Boudewijn Verhoef

Solisten, koor en orkest schitteren in Weihnachtsoratorium

UITVOERING EEN BELEVENIS

GORINCHEM - Dinsdagavond werd in de Grote Kerk van Gorinchem een integrale uitvoering gegeven van het Weihnachtsoratorium BWV 248 van Johann Sebastian Bach. Het werk bestaat uit zes cantates en werd in 1734 geschreven.

Veel van dit werk had J.S. Bach al eerder geschreven. Door onder andere composities uit 1731 en 1733 samen te voegen is het Weihnachtsoratorium ontstaan. Ook zijn daarin delen uit de verloren gegane Markuspassion verwerkt. Bij de feestelijke opening werd het gelijk duidelijk: een vlot tempo, sprankelende trompetten, prachtige hobo's, fluweelzachte strijkers en een koor dat er zin in had. Deze teneur bleef de gehele uitvoering bestaan. Dit ondanks enkele instrumentalisten die zichtbaar leden onder de griepepidemie die ook hier zijn tol eiste.

Het is goed te constateren dat er in het orkest veel jonge mensen speelden. De klank van het Kamerorkest Continuo was heel fris, evenwichtig en erg mooi. Het instrumentarium, vooral de hobo's en de trompetten, waren van ongelofelijke schoonheid. Zo was het opvallend om te horen in het recitatief van de bas 'So recht, ihr Engel' hoe de tere vioolklanken de schitterende trompet aanvulden en versterkten. De fluitisten wisten heldere tonen aan hun instrumenten te ontlokken en met schijnbaar het grootste gemak ook tederheid in hun spel te leggen.

Ook het koor Christelijke Oratorium Vereniging Gorkum trad als een eenheid op. Van piano naar forte verliep heel gelijkmatig en evenwichtig, wat een grote klasse inhoudt. De totaalklank is subliem, de uitspraak van de teksten bovendien duidelijk verstaanbaar.

De hele uitvoering stond trouwens op een zeer hoog peil. Absolute hoogtepunten waren onder andere de openingssymfonie van het tweede deel, de altaria 'Schlafe, mein Liebster' en het duet 'Herr, dein Mitleid, dein Erbarmen' met sopraan en bas, waarin beide solisten een ware twee-eenheid vormden. Koor en orkest bleven boeien van het begin tot aan het einde.

Invalster
De sopraan Nienke Oostenrijk klonk mooi, zuiver en integer. Ten opzichte van de overige solisten had ze iets minder volume. Zeer sterk was het gedeelte met de 'echo'; waarin de jongenssopraan Derk Alblas het geheel prachtig aanvulde. Wegens ziekte van Wilke te Brummelstroete werd 24 uur voor de uitvoering Annelies Lamm bereid gevonden deze zware taak op zich te nemen. Dit deed ze buitengewoon bekwaam. Om zo kort van tevoren deze rol te vervullen vereist groot vakmanschap. Zij heeft een prachtige stem. Werkelijk klasse. Door de zeer korte voorbereiding overstemde zij soms de andere solisten, doch dit zij haar vergeven. Tenor Robert Luts was de sterkste van dit gezelschap. Schitterende stem en dito uitspraak. Gedragen, maar nooit geforceerd, bescheiden doch goed aanwezig. Een genot om naar deze man te luisteren. Ook de bas Pieter Hendriks beschikt over een schitterend stemgeluid. Zijn vocale instrument paste uitstekend bij de overige solisten. Hij overtuigde mede door een groot stembereik. Alle solisten en het koor werden zeer professioneel ondersteund door het Martine van der Meiden op het kistorgel.

Opstelling
Iets over de opstelling van koor en orkest in de Grote Kerk. Wetende dat een andere oplossing een dure optie is, moet toch vermeld worden dat het voor het publiek moeilijk is een plaats te vinden waar alles goed hoorbaar én zichtbaar is. Of men zit vooraan waarbij de leden van het orkest op een meter afstand zitten en waar in ons geval de violen te prominent aanwezig waren, of men zit verder naar achteren waarbij men een slecht zicht heeft over het geheel, als men al niet achter een pilaar zit.

Wat is de opstelling zoals bij de Matthäus (een stellage onder het orgel) dan geweldig! Dan kunnen er veel meer mensen genieten van het gebodene. Is er niet ergens een potje te vinden waaruit dit bekostigd kan worden? Deze uitvoering oversteeg kwalitatief in elk geval ver het gemiddelde die een grote drogisterijketen op cd uitbrengt. Een compliment voor alle betrokkenen, niet in de laatste plaats voor dirigent Kees Glaubitz die zich met het koor gaat voorbereiden op de uitvoering van de Hohe Messe, eveneens van J.S. Bach. We zien er nu al naar uit.

> terug naar terugblik